در میان برندهای ایرانی پوشاک زنانه، بعضی نامها تلاش کردهاند مد را نه بهعنوان مجموعهای از لباسهای مناسبتی، بلکه بهعنوان بخشی از سبک زندگی زن امروز تعریف کنند.
ریس (REES) یکی از این برندهاست؛ برندی ایرانی که از سال ۱۳۹۲ / ۲۰۱۳ در زمینه طراحی، تولید و عرضه پوشاک زنانه فعالیت میکند و مسیر خود را با تمرکز بر طراحی معاصر و مجموعههای فصلی ادامه داده است. پروفایل تجاری منتشرشده درباره این شرکت نیز سال تأسیس ۲۰۱۳، فعالیت در تهران و تمرکز بر طراحی، تولید و بازاریابی پوشاک زنانه را تأیید میکند.
اما شاید بهترین توصیف برای ریس را بتوان در جملهای از خود برند پیدا کرد: «از پاییز ۱۳۹۲ تا به امروز هر فصل… در دنیای بیانتهای مد قدم زدهایم.»
این جمله، بیش از آنکه یک شعار تبلیغاتی باشد، به مدل کاری برند اشاره دارد: زندگیکردن با فصلها، تغییرات مد و ساختن مجموعههای تازه.
آغاز ریس؛ پاییز ۱۳۹۲
ریس در سال ۱۳۹۲ شکل گرفت؛ دورهای که بازار برندهای ایرانی پوشاک زنانه در حال حرفهایترشدن بود.
نسل تازهای از برندها دیگر نمیخواستند صرفاً تولیدکننده مانتو یا پوشاک زنانه باشند.
آنها میخواستند برند باشند.
- هویت بصری داشته باشند،
- کالکشن ارائه کنند،
- فروشگاه بسازند و
- مهمتر از همه، برای زن ایرانی یک زبان معاصر لباس تعریف کنند.
ریس نیز در همین فضای جدید وارد بازار شد.
پروفایل تجاری شرکت، ریس را یک برند ایرانی معرفی میکند که در طراحی، تولید و بازاریابی پوشاک زنانه فعالیت دارد و هدف خود را تبدیلشدن به یکی از برندهای مطلوب اقتصادی فشن در ایران عنوان کرده است.
زن ریس چه کسی است؟
اگر بخواهیم مشتری ریس را از روی محصولات و زبان طراحی آن بشناسیم، با زنی روبهرو میشویم که به دنبال لباسهای روزمره، شهری و قابل استفاده در موقعیتهای مختلف است.
در سبد محصولات ریس میتوان مجموعهای از آیتمها را دید: کت، مانتو، جلیقه، شومیز، بلوز، تیشرت، تاپ، شلوار، جین، پیراهن، دامن، بافت، هودی، سویشرت، پالتو، بارانی، پافر و در کنار پوشاک، کیف، کفش و اکسسوری نیز عرضه شده است.
این تنوع یک نکته مهم درباره مدل کسبوکار ریس را نشان میدهد: ریس نمیخواهد فقط یک لباس بفروشد؛ میخواهد بخشی از کمد لباس زن را تأمین کند.
از یک کت تا یک کمد کامل
در Fashion Retail، داشتن تنوع محصول همیشه به معنای داشتن هویت نیست.
یک برند ممکن است صدها محصول داشته باشد، اما مشتری نتواند تشخیص دهد کدامیک واقعاً متعلق به آن برند است.
چالش اصلی این است که میان تمام محصولات، یک زبان طراحی مشترک وجود داشته باشد.
در مورد ریس، این زبان را میتوان در مجموعهای از ویژگیها جستوجو کرد:
- فرمهای شهری،
- جزئیات برش،
- رنگهای قابل استفاده،
- ترکیب آیتمهای کلاسیک و معاصر و
- توجه به ترندهای روز بدون تبدیلشدن کامل به یک برنددنبالهروی ترند.
برای مثال، در یکی از مجموعههای بررسیشده ریس، استفاده از برشهای نامتقارن و فرمهای متفاوت بهعنوان یکی از نقاط قوت طراحی برند مورد توجه قرار گرفته است.
وقتی ترند، ترجمه میشود
یکی از دشوارترین کارها برای طراحان ایرانی، ترجمه ترندهای جهانی به لباس قابل استفاده در بازار ایران است.
ترندهای جهانی در محیطی شکل میگیرند که فرهنگ، آزادی پوشش، سبک زندگی، آبوهوا، و رفتار مصرفکننده با بازار ایران متفاوت است.
بنابراین کپیکردن یک ترند جهانی معمولاً نتیجه مطلوبی ندارد.
طراح ایرانی باید آن را ترجمه کند.
مثلاً یک برش نامتقارن، یک سیلوئت اورسایز یا یک کت ساختارشکن میتواند در قالب لباسی طراحی شود که همچنان با نیازهای پوشش و زندگی روزمره زن ایرانی سازگار باشد.
مجله «کمد» در بررسی کالکشنهای بهار و تابستان برندهای ایرانی، مشخصاً به استفاده ریس از برش و عدم تقارن اشاره کرده و آن را نمونهای از استفاده هوشمندانه از ترند در طراحی ایرانی دانسته است.
این همان نقطهای است که یک برند فشن از یک تولیدکننده لباس فاصله میگیرد.
ریس و معماری لباس
اگر به محصولات ریس نگاه کنیم، یک عنصر بیش از تزئینات پررنگ است: برش.
کت یقهایستاده، کت برشدار، کت با برش هلال، مانتو یقه دوبل و فرمهای متفاوت در ساختار لباس، بخشی از زبان طراحی برند را شکل میدهند.
این موضوع مهم است.
زیرا وقتی یک برند بهجای تکیه بر چاپ، تزئین یا جزئیات سطحی، روی ساختار لباس کار میکند، محصول میتواند حتی با حداقل تزئینات نیز هویت خود را حفظ کند.
در چنین رویکردی، خود لباس تبدیل به طراحی میشود.
رنگ؛ یکی از عناصر فصلمحور ریس
ریس در روایت رسمی خود، هر فصل را با «رنگها و فضای حاضر» پیوند میدهد.
در فروشگاه آنلاین برند نیز طیف گستردهای از رنگها دیده میشود؛ از مشکی، طوسی و سرمهای گرفته تا کرم، بژ، سدری، خردلی، زیتونی، سبز و صورتی.
این تنوع نشان میدهد رنگ در ریس فقط یک انتخاب تزئینی نیست.
بلکه بخشی از منطق کالکشن فصلی است.
پاییز با رنگهای گرمتر و عمیقتر میتواند روایت خودش را داشته باشد.
زمستان به سراغ طیفهای خنثی و سنگینتر برود.
و بهار و تابستان فضای روشنتر و سبکتری ایجاد کنند.
به این ترتیب، مشتری هر فصل با چهرهای تازه از برند مواجه میشود، بدون اینکه هویت اصلی آن کاملاً تغییر کند.
ریس و لباس روزمره
یکی از نقاط قوت احتمالی یک برند فشن معاصر این است که فاصله میان «لباس مد» و «لباس زندگی» را کم کند.
زن امروز الزاماً برای هر موقعیت یک کمد کاملاً جداگانه ندارد.
ممکن است صبح با یک کت به محل کار برود،
بعدازظهر به قرار دوستانه برسد،
و عصر برای یک برنامه اجتماعی آماده شود.
بنابراین لباس باید قابلیت لایه لایه پوشیدن، استایلینگ و تغییر موقعیت داشته باشد.
تنوع محصول ریس—از تیشرت و جین تا کت، مانتو، پالتو و اکسسوری—امکان ساخت چنین کمدی را فراهم میکند.
در این مدل، یک کت ریس میتواند با شلوار همان برند پوشیده شود یا با جین ترکیب شود.
یک شومیز میتواند بخشی از استایل رسمی باشد یا در کنار آیتمی روزمره قرار بگیرد.
این یعنی فشن به جای لباس مناسب یک مناسبت، تبدیل به لباس مناسب یک زندگی میشود.
از لباس تا اکسسوری
ریس در کنار پوشاک، دستههای کیف، کفش و اکسسوری را نیز در فروشگاه خود ارائه میکند. این توسعه از نظر برندینگ اهمیت دارد.
چون وقتی یک برند از لباس به اکسسوری میرسد، میتواند بخش بیشتری از تصویر نهایی مشتری را کنترل کند.
یک لباس به تنهایی یک استایل نیست.
استایل از کنار هم قرارگرفتن لباس، کفش، کیف، اکسسوری، رنگ، و حتی نحوه پوشیدن لباس ساخته میشود.
بنابراین حضور ریس در چند دسته محصول مختلف میتواند به برند اجازه دهد تصویر کاملتری از زن مورد نظر خود بسازد.
طراحی؛ قلب یک برند فشن
در پروفایل حرفهای ریس، این برند صراحتاً بهعنوان مجموعهای معرفی شده که طراحی، تولید و بازاریابی پوشاک زنانه را انجام میدهد.
این نکته، ریس را از یک خرده فروش صرف جدا میکند.
در مدل خرده فروشی، ممکن است برند عمدتاً محصول دیگران را عرضه کند.
اما در مدل برند فشن، طراحی نقطه شروع است.
ایده تبدیل میشود به اسکچ، الگو، پارچه، نمونه، اصلاح، تولید، عکاسی، عرضه و در نهایت فروش.
هر فصل دوباره این چرخه تکرار میشود.
و شاید جمله خود ریس درباره «هر فصل» دقیقاً به همین چرخه اشاره دارد.
تولید؛ پشت صحنهای که دیده نمیشود
وقتی درباره فشن صحبت میکنیم، معمولاً از طراح و مدل و کمپین حرف میزنیم.
اما پشت هر لباس، یک زنجیره طولانی وجود دارد: انتخاب پارچه، تأمین مواد اولیه، الگوسازی، برش، دوخت، کنترل کیفیت، بستهبندی و توزیع.
پروفایل حرفهای ریس نیز فعالیت آن را همزمان در سه حوزه طراحی، تولید و مارکتینگ معرفی میکند.
این ترکیب اهمیت دارد؛ زیرا کنترل فرآیند تولید به برند اجازه میدهد ایده طراحی را تا محصول نهایی دنبال کند.
ریس و تجربه مشتری
یکی از نکات مهم در معرفی حرفهای ریس، تأکید بر قرارگرفتن مشتری در مرکز تصمیمهای برند است. این دیدگاه در خرده فروشی اهمیت زیادی دارد.
زیرا محصول خوب بدون تجربه خوب، الزاماً برند موفق نمیسازد.
مشتری برند را از مجموعهای از نقاط تماس میشناسد: وبسایت، فروشگاه، ویترین، عکاسی، بستهبندی، شبکههای اجتماعی، فروشنده و حتی نحوه پاسخگویی پس از خرید.
بنابراین تجبه برند چیزی فراتر از لباس است.
فروشگاه آنلاین؛ ویترین بدون دیوار
ریس حضور خود را به فضای دیجیتال نیز گسترش داده است.
وبسایت رسمی برند مجموعه بزرگی از محصولات را در دستهبندیهای مختلف ارائه میکند؛ از پوشاک گرفته تا کیف، کفش و اکسسوری.
در کنار آن، حساب رسمی اینستاگرام برند نیز با نام @rees.ir معرفی شده است. این حضور چندکاناله برای یک برند فشن معاصر ضروری است.
چون مشتری ممکن است ابتدا یک تصویر در اینستاگرام ببیند، بعد وارد سایت شود، محصول را مقایسه کند، و در نهایت خرید را آنلاین یا حضوری انجام دهد.
بنابراین امروز فروشگاه فقط یک مکان نیست؛ یک شبکه از نقاط تماس هاست.
ریس در بازار مد ایران
ریس در بازاری فعالیت میکند که در دهه اخیر، برندهای ایرانی بیشتری تلاش کردهاند پوشاک زنانه را با زبان مدرنتر عرضه کنند.
فهرستهای معرفی برندهای پوشاک ایرانی نیز ریس را در گروه برندهای زنانه ایرانی قرار دادهاند.
اما رقابت در این بازار تنها بر سر قیمت نیست.
برندها باید برای پرسش مهمتری پاسخ داشته باشند: «چرا مشتری باید این لباس را از من بخرد؟»
پاسخ ریس را میتوان در ترکیبی از طراحی معاصر، تنوع محصول، تولید، کالکشنهای فصلی و تجربه خرید جستوجو کرد.
یک برند اقتصادی، نه یک برند بیهویت
ریس در معرفی حرفهای خود چشماندازش را تبدیلشدن به مطلوبترین برند اقتصادی Fashion در ایران عنوان کرده است.
این تعریف بسیار مهم است.
چون «اقتصادی» در فشن لزوماً به معنای ارزان نیست. در اینجا بیشتر میتوان از مفهوم فشن در دسترس صحبت کرد: لباسی با طراحی قابل توجه، کیفیت قابل قبول و قیمتی که نسبت به برندهای لوکس، برای بخش بزرگتری از بازار قابل دسترس باشد.
در واقع، این همان فضایی است که برندهایی مانند زارا، منگو و ماسیمو دوتی در بازار جهانی با شکلهای متفاوتی اشغال کردهاند. برای یک برند ایرانی، ساختن چنین جایگاهی البته به مقیاس تولید، قیمتگذاری، کیفیت، توزیع و شناخت دقیق مشتری وابسته است.
ریس؛ میان کلاسیک و معاصر
اگر بخواهیم زبان بصری ریس را در چند کلمه خلاصه کنیم، شاید این ترکیب مناسب باشد: شهری، زنانه، معاصر و کاربردی.
برند از یک سو به سراغ آیتمهای آشنا میرود: کت، شومیز، شلوار، پیراهن، پالتو، جین.
اما از سوی دیگر، تلاش میکند این آیتمهای آشنا را با برش، تناسب، رنگ و جزئیات جدید بازتعریف کند.
همین ترکیب است که به برند اجازه میدهد نه کاملاً بیسیک باشد و نه کاملاً آوانگارد.
بلکه جایی در میانه قرار بگیرد: لباسهایی برای زنی که مد را میخواهد، اما نمیخواهد قربانی مد شود.
ریس و مسئله مد ایرانی
یکی از جذابترین پرسشها درباره برندهایی مانند ریس این است که:
آیا میتوان فشن ایرانی داشت که نه سنتی باشد و نه کپی از غرب؟
پاسخ را باید در طراحی جستوجو کرد.
فشن ایرانی معاصر میتواند: از ترندهای جهانی خبر داشته باشد،
اما آنها را عیناً تکرار نکند.
میتواند محدودیتهای بازار ایران را بشناسد،
اما به بهانه محدودیت، طراحی را کنار نگذارد.
و میتواند لباس زن ایرانی را طراحی کند،
بدون اینکه الزاماً به کلیشههای قدیمی درباره «لباس زن ایرانی» وابسته باشد.
توجه به برشهای نامتقارن و فرمهای متفاوت در مجموعههای ریس، نمونهای از همین تلاش برای ایجاد زبان معاصر در چهارچوب بازار ایران است.
ریس؛ قصهای که هر فصل دوباره نوشته میشود
ریس از پاییز ۱۳۹۲ وارد دنیای فشن شد.
از آن زمان، طبق روایت خود برند، فصلها یکی پس از دیگری آمدهاند و هر فصل فرصتی بوده برای بازتعریف رنگ، فرم و حالوهوای مجموعهها.
امروز ریس را میتوان یکی از برندهای ایرانی حوزه پوشاک زنانه دانست که تلاش کرده میان طراحی، تولید و خرده فروشی ارتباط ایجاد کند.
نه صرفاً یک تولیدکننده است، نه فقط یک فروشگاه. بلکه تلاش میکند یک برند فشن باشد.
برندی برای زنانی که میخواهند لباسشان بخشی از شخصیتشان باشد؛ نه لباسی که شخصیتشان را بپوشاند.
و شاید بهترین تعریف برای ریس همین باشد: ریس؛ لباسهایی برای زندگی در شهر، با نگاه به مد.
